Öne Çıkanlar Çakallı Köyü Aslı Kutluay Sarah Yen Seyhan Belediyesi Yaşar Kemal Kültür Merkezi Atila Menevşe

Çok şey olabilen bir şey: Katlanabilir ahşap tuğla
Katlanabilir ahşap tuğlalar 44. Uluslararası Cenevre Buluşlar Fuarı’nın da en ilgi çeken ürünü oldu ve fuar kapsamında 3 ödül birden kazandı.
Tıpkı çocukken oynadığımız Lego’lardan ev yapar gibi bu tuğlalarla isteyen herkes, kendi evini kendi tasarımıyla yapabiliyor peki ama nasıl? Sorularımızı Brick-B Tasarımcısı Âdem Arıbaş yanıtladı.

Katlanabilir ahşap tuğla fikri nasıl oluştu? Size ilham veren neydi?

Âdem Arıbaş: Her şey babamla başladı. Babam minare ve cami ustası... Çocukken onu izler ve gerektiği zaman yardımcı olurdum. Fikrin ilk tohumları ise yaklaşık 10 yıl önce reklamcılık yaptığım sıralarda bir inşaat firmasının demonte bir sistem istemesi ile atıldı. O zaman fuar alanında kullanılmak üzere dünyanın ilk ahşap geçmeli tuğlasını tasarlamış ve üretmiştik. Nakliyesi ve depolaması oldukça külfetliydi. Bunu deneyimlediğimiz için ürünün endüstriyelleşmesini durdurduk. Karşılaştığımız bu sorunları ve özellikle sürdürülebilirlik sorununu çözmenin tek yolunun katlamak olduğuna inandık ve bir tuğlayı ilk defa 2010’da katladık. Hobi Endüstriyel Tasarım fikre sahip çıktı ve tüm ARGE sürecini üstlendi. Daha sonra sürdürülebilir mimari, strüktürler ve geçici mimari ürünlerin tasarlanması üzerine uzmanlaşmış tasarımcı Gürçağ Özler ile tanıştık. Onun aramıza katılımı ile ARGE hedeflerimizin tamamını gerçekleştirdik.

Gürçağ Özler: Bu ürün fikri; üzerinde çalıştığımız onlarca sürdürülebilir yapı elemanı tasarımının ve prototip çalışmasının  bir sentezi  olarak  uzun  bir araştırma sürecinin sonucunda ortaya çıktı. Bu ürünün en önemli farkı tuğla gibi yüksek dayanım gerektiren bir ürünü  katlamak için gerekli karmaşık strüktürel çözümlerin en basit şekilde tasarlanmış olmasıdır.

Bu tuğlayı diğer inşaat malzemelerinden ayıran özellikler neler?
Diğer inşaat malzemeleri ile hiçbir ortak yanı yoktur. Yapımında, üretiminde, taşımasında, yıkımında, atık ve geri dönüşüm sırasında hiçbir benzerlik yoktur. Aynı metrajdaki bir ahşap ev yerine, beton ev yapmak için 300 kat fazla enerji harcıyoruz. Havayı, suyu ve toprağı aynı oranda kirletiyoruz. Brick-B ise tüm bunların aksine toplamda negatif karbon salınımlı bir ham madde olan ahşapla üretiliyor. Brick-B ile taşıma ve stoklamada 4 kat kârdasınız. Bir de bunun üzerine benzer amaçla kullanılan en hafif yapı malzemesinden 3 kat hafif olmak avantajını da eklerseniz, kat be kat enerji ve iş gücü tasarrufu demektir. Buna bağlı olarak kamyon sayısını ve egzoz salınımını 4 kat azaltıyoruz.

Brick-B ile her şeyden önce herkes usta... Çünkü el becerisi gerektirmiyor. Diğer bildik ve alışıldık demonte sistemlere göre anlaşılması ve 7’den 70’e herkes tarafından yapılabilmesi mümkün… Buna 44. Cenevre Uluslararası Buluş Fuarı’nda şahit olduk. 6-7 yaşındaki kız çocukları kolaylıkla yapabildiler. Tokmak dışında alet edevat kullanmak gerekmiyor. Çivi-vida, harç, tutkal, sıva, boya yok; montajı kolay ve çabuk… Üstelik sonuç kusursuz işçilik… Geleneksel duvarlara göre çok daha az malzeme kullanılıyor.

Tüm bunların yanında Brick-B sisteminin en ilginç özelliği geliştirilen mimari strüktürün yenilikçi yapısı. Diz eklemi çapraz bağlarından ilham alarak geliştirdiğimiz her modülün içinde, bir midyenin içindeki kaslara benzer gergiler yer alıyor. Modüller bu gergiler sayesinde bir midye gibi açılıp kapanıyor. Gerektiğinde kapalı bir midye gibi kitlenerek çok güçlü bir birim oluşturuyorlar. Bu birimler üst üste geçip kenetlenerek esnek ama çok güçlü bir duvar oluşturuyor.

Kullan, sök, sakla, başka bir ürün yap.

Sonuç olarak dünyada molozu olmayan tek yapı malzemesi olduğunu özellikle vurgulamak isterim. Kırma ve hafriyat sorunlarını, dahası bu atıkların çevreye ve doğaya verdiği zararları düşündüğünüzde bu ürün doğa ve çevre koruyucu bir ürün. Her şeyin kullan at olduğu bir dönemde yaşıyoruz. Bizim ürünümüz; kullan-sök, sakla, başka bir ürün yap. Yani defalarca farklı şeyler yapmak için yeniden kullan ürünüdür.

Katlanabilir ahşap tuğla ile hedefler neler?

Öncelikle mimari projelerde kullanılması hedefleniyor. Çünkü ürünümüz mimari ölçütlere uyan, yalın ve sade bir yapı elemanı… İkinci aşamada herkesin kendi çevresini yeniden düzenlemek için kullanabileceği, kolayca ulaşabileceği bir ürün olarak dünya pazarında yer almak istiyoruz

Talep edildiğinde, ürün kullanıcıya nasıl geliyor?

Şu an pazara girme aşamasındayız. Pazara girmeye çalışırken aynı zamanda dağıtım kanalları ile ilgili stratejilerimizi oluşturuyoruz. Öncelikli isteğimiz dağıtım kanalımızın online olması.

İnternet üzerinden insanlar evinin tasarımını kendileri yapacaklar. Özel yazılım ile oyun oynar gibi tasarım yapacaklar. Tasarımdan sonra bütçe hesaplama yapılabilecek ve ardından katlanabilir ahşap tuğla siparişi verilebilecek. Ürün kargo aracılığıyla evlere kadar ulaşacak.

Brick-B ile bir ev;  4 kişi ile 10 günde yapılabiliyor.

Bir kullanıcı bu ürünle ev tasarlamak istese, ne kadar sürede eve yerleşebilir?

Katlanabilir ahşap tuğla ile hiçbir ağır makine ve hatta iskele kullanılmadan 60 metrekarelik bir ev, sıfırdan, 4 kişi ile 10 günde yapılabiliyor. İstenildiğinde evin metrekaresi katlanabilir ahşap tuğlalarla büyütülebiliyor. Eğer ahşap korumasız Brick-B ile yapılmıyorsa, 2 gün de boya işlemini dâhil edersek 12 gün diyebiliriz.

Katlanabilir ahşap tuğla ile ev tasarlamak isteyen, tasarımı nasıl yapacak? Kullanıcıyı yönlendirecek bir kaynak var mı?

Söylediğim gibi şu an tamamen Brick-B’ye özel bir tasarım ve projelendirme yazılımı üzerinde çalışıyoruz. Dileyen herkes kendi kullanıcı hesabını açtıktan sonra, dilediği yapıyı oyun oynar gibi tasarlayabilecek. Kayıt yapıp saklayabilecek. Dilediğinde hangisini istiyorsa onu yeniden açıp değiştirecek, içine sindiğinde sadece o projeye özel bir yapım kılavuzu olduğu halde siparişini verebilecek.

Bu tuğlalardan ev dışında tasarımlar da yapılıyor mu?

Elbette yapılabiliyor. Bu yüzden “Çok şey olabilen bir şey” diye başlıyoruz anlatımlarımıza. Göçmen konutları hakkında benzersiz ve emsalsiz çözümlerimiz var. Hatta seri üretime başladıktan sonra bu konudaki ilk siparişi Köln Belediyesi’nden alabiliriz. Göçmenlerin barınma sorununa çözüm sunan Brick-B ile çok fazla ilgileniyorlar ve onlar da üretime geçmemizi bekliyorlar. Göçmenler kendi yurtlarına giderken ürünü söküp, yanlarında götürüp; yeniden diledikleri yerde, diledikleri gibi kullanabilecekler.

Yine yapıdan devam edecek olursak; köpek kulübesi, bahçe evleri, ardiye ve depolama odaları, bungalovlar, kamelyalar…  Bölücü duvar kategorisinde; her tür açık ofis bölümlemeleri, toplantı odası, giyinme odası, yatak odası, sergileme duvarı…

Mobilya kategorisinde ise ürün çeşit çeşit bankolar, bar, bench, masa, sehpa, TV ünitesi, sedir, koltuk, tabure hatta ranza gibi pek çok alternatif yapabilme imkânı tanıyor. Dahası ise kullanıcımızın ihtiyacına ve elbette yaratıcılığına kalmış.

Yapım aşamasında ne gibi malzemeler kullanılıyor?

Brick-B katlanabilir ahşap tuğla kompozit ahşap panellerden üretildi. Özellikle su  kontrplakları 72 saat kaynar suda bekletilmeye dayanıklı ürünlerdir. Ben bu malzemeye ahşabın çeliği diyorum. Dolayısıyla bu yönüyle sağlam ve dayanımı yüksek ama aynı zamanda da doğayla ve kullanıcı ile dost bir ürün.

Ürünün zamanla hasar görmesi gibi bir durum söz konusu mu? Eğer öyleyse ömrü ne kadar?

Kazma kürekle zarar vermeye çalışsanız bile zor… Hem esnekliği, hem eğilme dayanımı hem de sıva gibi kırılgan olmaması Brick-B’yi bu yönden ayrıştırıyor. Hem yaşayan, hem gelişen hem de canlı bir ürün. Sadece kullanılamayacak kadar zarar gören parçalar değiştirilerek bütünlüğü kolaylıkla sürdürülebilir. Tıpkı vücudumuzdaki hücrelerin ölüp yerine yenisinin gelmesi gibi... Üstelik Brick-B’de nakliye hasarı sıfır. TÜV Rheinland laboratuvarlarında yapılan testlerde 13 santimetre kalınlığındaki Brick-B duvarın basınca dayanımı; aynı kalınlıktaki geleneksel delikli tuğla duvar ve gaz beton duvarın basınca dayanımlarına karşı üstünlükle sonuçlanmıştır. Bu bile Brick-B duvarın depremde güvenilirliği tartışmasızdır denmesine yetebilecek bir veridir. Ahşabın süresi ise binlerce yıldır. Mısırda 5000 yıllık ahşap yapılar mevcuttur. Önemli olan düzenli bakım ile yerden gelecek nemden korunmasıdır.

Bu ürünü kullanarak ev yapmak isteyenler “Depreme dayanıklı mı?” sorusunu akıllarından geçirecektir. Bu konuda neler söylersiniz?

Biz bu yola çıkarken hedeflerimizin birincisi “Bu ürün depremde yıkılmayacak”tı. En büyük ARGE hedeflerimizden bir tanesi buydu. İlk testlerimizde bunu rahatlıkla karşıladığını gördük. Önümüzdeki günlerde yapılacak testler sonrasında çok rahatlıkla depremdeki üstünlüğünü belgelemiş olacağız. Bu belge Avrupa’da da geçerli olan ETA (European Technical Assessment)’tır.
HAZIRLAYAN: HİLAL ERKAN
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.